Sposoby skutecznej ochrony przed nieuczciw± konkurencj±.

Elżbieta Liberda        25 stycznia 2017        Komentarze (0)

PRAWO DLA BIZNESU !

– elementarz prawniczy przedsiębiorcy –

 Dzisiejszy rynek nas nie rozpieszcza ?.

 

W każdej z branż musimy liczyć się z tym, że nawet będ±c monopolist± w danym obszarze, za chwilę pojawi się kto¶, kto zaproponuje ?podobn±? usługę lub produkt.

 

Niestety, nasi konkurenci nie zawsze kieruj± się dobrymi obyczajami i etyk± w biznesie.

 

Zdarza się , że nowym, silnym konkurentem staje się nasz były wspólnik czy długoletni pracownik .

 

I nic w tym zdrożnego je¶li realizuj± swoje własne pomysły, strategię.

 

Życie jednak pisze także inne scenariusze?.

 

Jakże często słyszymy o kopiowaniu baz danych, korzystaniu z wypracowanych przez lata procedur, stosowania niemalże siostrzanego wzoru logotypów i celowego ?podszywania? się pod już uznan± markę .

 

Jak zatem skutecznie temu zapobiec ?

 

Każdy z przedsiębiorców własnym wysiłkiem, pomysłami, wiedz± osi±gn± lub planuje osi±gn±ć w biznesie sukces zawodowy.

 

To codzienna mozolna praca, poszerzanie wiedzy, zaangażowania kapitału.

 

W natłoku obowi±zków i codziennej gonitwie spraw zastanówmy się jednak przez chwilę ?

 

Czy to, co budowali¶my przez wiele lat znajduje się pod należyt± ochron± prawn± ?

 

Czy nasza firma przygotowana jest na ewentualna walkę z nieuczciwymi konkurentami ?

 

 

 

Kilka faktów.

 

Większo¶ć przedsiębiorców przypomina sobie o kluczowych dla firmy sprawach, takich jak ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa z reguły dopiero, kiedy przysłowiowe mleko już się rozlało.

 

Łapiemy się za głowę, biegniemy na pomoc do prawnika bo np. pracownik firmy odszedł nie sam, ale z naszymi klientami, w Internecie pojawił się konkurent stosuj±cy niemalże identyczny wachlarz usług i identyfikację graficzn± i tak można by mnożyć?

Bo przecież Polak potrafi.

 

Wci±ż obca jest dla licznej grupy przedsiębiorców zasada, że lepiej zapobiegać niż leczyć !

 

Zapominamy o takich udogodnieniach jak możliwo¶ć zawierania umów o zakazie konkurencji, o obowi±zku zachowaniu poufno¶ci.

?Amnezj±? objęte s± również takie zagadnienia jak zastrzeżenie logotypów, nazwy czy nawet dostępu do danych.

 

Wokandy spraw s±dowych pokazuj±, że z punktu widzenia biznesu jedn± z najistotniejszych spraw ? bez względu na branże w jakiej funkcjonujemy – jest odpowiednia ¶wiadomo¶ć prawna przedsiębiorcy co to jest tajemnica przedsiębiorstwa i jak można j± chronić !

 

 

Tajemnica przedsiębiorstwa

 

Przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomo¶ci publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadaj±ce warto¶ć gospodarcz±, co do których przedsiębiorca podj±ł niezbędne działania w celu zachowania ich poufno¶ci.

 

Jak widać z powyższego o tajemnicy możemy mówić tylko w przypadku aktywnego działania przedsiębiorcy celem zachowania przedmiotowych informacji w poufno¶ci.

 

Z pkt widzenia naszego biznesu najistotniejsze jest, iż :

– przekazanie,

– ujawnienie

– wykorzystanie cudzych informacji stanowi±cych tajemnicę przedsiębiorstwa albo

– nabycie ich od osoby nieuprawnionej

 

jest zakazane i stanowi czyn nieuczciwej konkurencji.

 

 

Jak zatem utworzyć tajemnicę przedsiębiorstwa?

 

Przedsiębiorca, aby informacja była tajemnic± musi przede wszystkim zakomunikować to odbiorcom informacji oraz podj±ć niezbędne lub rozs±dne w danych okoliczno¶ciach działania w celu zachowania poufno¶ci.

 

S±d Apelacyjny w Krakowie w wyroku z dnia 15 listopada 2012 r., IACa 1024/12, stwierdził, że ?nie jest wymagane podjęcie jakich¶ nadzwyczajnych ¶rodków zabezpieczenia, lecz jedynie zabezpieczeń niezbędnych, wręcz minimalnych na okre¶lonym polu pozyskiwania danych. Dlatego zabezpieczenie danych utrwalonych na elektronicznych no¶nikach wymaga ograniczenia dostępu do nich poprzez wprowadzenie haseł dla okre¶lonego kręgu osób?.

 

 

Kilka podpowiedzi:

 

* zawieraj umowy o zachowaniu poufno¶ci ( na pi¶mie !)

* informuj odbiorcę, że informacja jest poufna

* wprowadĽ hasła dostępu do komputerów, programów, systemów informatycznych, indywidualne hasła dostępu do baz danych,

* wprowadĽ regulamin informowania pracowników o danych poufnych

* odbieraj stosowne o¶wiadczenia od pracowników z którymi kończysz współpracę

 

 

 

Zakaz konkurencji

 

Przedsiębiorcy bardzo często myl± zakaz konkurencji z tajemnic± przedsiębiorstwa.

 

Zakaz konkurencji to zakaz zajmowania się interesami konkurencyjnymi ? i nic po za tym!

Nie zapewnia bezpieczeństwa informacji i obowi±zku zachowania informacji gospodarczych czy technologicznych w poufno¶ci.

Teoretycznie może zdarzyć się tak, że nasz pracownik zatrudni się np. w s±siedniej restauracji jako kelner, podczas gdy zakaz konkurencji dotyczył objęcia stanowiska kucharza i przekaże informacje o technologii wyrobu makaronu.

Je¶li technologia ta nie była objęta tajemnic± przedsiębiorstwa to trudno będzie wykazać, iż doszło do czynu nieuczciwej konkurencji.

Mało tego, za zakaz konkurencji w klasycznym wydaniu musimy zapłacić !

 

Zakaz konkurencji może wynikać z ustawy lub z umowy.

Ustawowe zakazy konkurencji obowi±zuj± wspólników spółek jawnych, partnerskich i komandytowych, członków zarz±du spółek z ograniczon± odpowiedzialno¶ci± i spółek akcyjnych.

 

Pozostałe wynikaj± z umowy.

 

Umowy o zakazie konkurencji zawierane s± z pracownikami, z agentami, zleceniobiorcami itd.

 

Zakaz konkurencji ograniczony jest terminem. W niektórych wypadkach dopuszczalne jest jego wypowiedzenie. Wszelkie te kwestie reguluje umowa lub w przypadku zakazów wynikaj±cych z ustawy odpowiedni przepis.

 

 

 

W przeciwieństwie do zakazu konkurencji, tajemnica przedsiębiorstwa jest bezterminowa. Trwa dot±d dopóki informacja posiada warto¶ć gospodarcz± i jest poufna.

 

Znajomo¶ć tych różnic jest bardzo istotna.

Zdarza się często, że z pkt widzenia przedsiębiorcy istotniejsze jest zawarcie umowy o zachowaniu poufno¶ci i zabezpieczeniu pewnego obszaru informacji aniżeli ?blokowanie? pracownika (a co za tym idzie konieczno¶ć płacenia odszkodowania ) zatrudnienia się u konkurencji.

 

 

PRACOWNIK NASZYM KONKURENTEM

 

W czasie trwania stosunku pracy, z samego faktu bycia pracownikiem, pracownik zobowi±zany jest:

  1. a) dbać o dobro zakładu pracy, chronić jego mienie oraz
  2. b) zachować w tajemnicy informacje, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę

 

Należy jednak pamiętać, że obowi±zek ten wygasa z chwil± rozwi±zania umowy o pracę.

 

Dodatkowo pracownik zobowi±zany jest do zachowania informacji w tajemnicy w czasie trwania umowy o pracę oraz dodatkowo przez okres 3 lat od ustania zatrudnienia. Nie może w tym czasie tych informacji wykorzystywać, ujawniać lub przekazywać osobom trzecim.

 

Ale uwaga ! ? ta regulacja będzie miała zastosowanie tylko w przypadku kiedy wskazano, że okre¶lone dane i informacje s± poufne czyli najpro¶ciej rzecz ujmuj±c, kiedy utworzono tajemnicę przedsiębiorstwa !

Mało tego, je¶li zadbamy o papierologię i w umowach znajd± się odpowiednie zapisy okres ten przedsiębiorca może wydłużyć.

 

 

Warto wspomnieć, że w niektórych sytuacjach wykorzystanie informacji nie stanowi±cych tajemnicy przedsiębiorstwa, w razie naruszenia dobrych obyczajów w obrocie gospodarczym, w tym na przykład obowi±zku lojalno¶ci wobec pracodawcy, sklasyfikowane może być jako czyn nieuczciwej konkurencji, inny niż naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa.

 

 

Co potrafi zrobić konkurencja?

 

CZYNY NIEUCZCIWEJ KONKURENCJI w¶ród przedsiębiorców

 

Pomysłowo¶ć naszych rywali w wy¶cigu o klienta bywa zaskakuj±ca. Nie zawsze jednak jest w zgodzie z naszym systemem warto¶ci. Warto zatem wiedzieć które z nich możemy zakwalifikować jako te za które grozi odpowiedzialno¶ć.

 

W ¶wietle prawa czynem nieuczciwej konkurencji jest :

–           działanie sprzeczne z prawem lub

–           dobrymi obyczajami,

 

jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta.

 

 

Czynami nieuczciwej konkurencji s± w szczególno¶ci:

 

–           wprowadzaj±ce w bł±d oznaczenie przedsiębiorstwa,

–           fałszywe lub oszukańcze oznaczenie pochodzenia geograficznego towarów albo usług,

–           wprowadzaj±ce w bł±d oznaczenie towarów lub usług,

–           naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa,

–           nakłanianie do rozwi±zania lub niewykonania umowy,

–           na¶ladownictwo produktów,

–           pomawianie lub nieuczciwe zachwalanie,

–           utrudnianie dostępu do rynku,

–           przekupstwo osoby pełni±cej funkcję publiczn±, a także

–           nieuczciwa lub zakazana reklama,

 

 

Co możesz zrobić ?

 

Przedsiębiorca, którego interes został zagrożony lub naruszony, może ż±dać:

 

1) zaniechania niedozwolonych działań;

2) usunięcia skutków niedozwolonych działań;

3) złożenia jednokrotnego lub wielokrotnego o¶wiadczenia odpowiedniej tre¶ci i w odpowiedniej formie;

4) naprawienia wyrz±dzonej szkody, na zasadach ogólnych;

5) wydania bezpodstawnie uzyskanych korzy¶ci, na zasadach ogólnych;

6) zas±dzenia odpowiedniej sumy pieniężnej na okre¶lony cel społeczny zwi±zany ze wspieraniem kultury polskiej lub ochron± dziedzictwa narodowego – jeżeli czyn nieuczciwej konkurencji był zawiniony.

 

 

W toku ewentualnego procesu ciężar dowodu prawdziwo¶ci oznaczeń lub informacji umieszczanych na towarach albo ich opakowaniach lub wypowiedzi zawartych w reklamie spoczywać będzie na osobie, której zarzuca się czyn nieuczciwej konkurencji zwi±zany z wprowadzeniem w bł±d.

 

Nie tylko odpowiedzialno¶ć cywilna !

 

W przypadku niektórych ? nieetycznych? działań grozić może również odpowiedzialno¶ć karna. W celu zainicjowania tego typu postępowania pokrzywdzony przedsiębiorca złożyć musi stosowny wniosek.

I tak np. Kto, wbrew ci±ż±cemu na nim obowi±zkowi w stosunku do przedsiębiorcy, ujawnia innej osobie lub wykorzystuje we własnej działalno¶ci gospodarczej informację stanowi±c± tajemnicę przedsiębiorstwa, jeżeli wyrz±dza to poważn± szkodę przedsiębiorcy, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolno¶ci albo pozbawienia wolno¶ci do lat 2. Tej samej karze podlega, kto, uzyskawszy bezprawnie informację stanowi±c± tajemnicę przedsiębiorstwa, ujawnia j± innej osobie lub wykorzystuje we własnej działalno¶ci gospodarczej.

 

Warto zatem utworzyć wspomnian± tajemnicę, by w razie czego mieć oręże do walki z nieuczciwymi podmiotami.

Odpowiedzialno¶ć karna grozi również np. temu

  • kto, za pomoc± technicznych ¶rodków reprodukcji, kopiuje zewnętrzn± postać produktu lub tak skopiowany wprowadza do obrotu, stwarzaj±c tym możliwo¶ć wprowadzenia klientów w bł±d co do tożsamo¶ci producenta lub produktu, czym wyrz±dza poważn± szkodę przedsiębiorcy ;
  • kto, oznaczaj±c lub wbrew obowi±zkowi nie oznaczaj±c towarów albo usług, wprowadza klientów w bł±d co do pochodzenia, ilo¶ci, jako¶ci, składników, sposobu wykonania, przydatno¶ci, możliwo¶ci zastosowania, naprawy, konserwacji lub innych istotnych cech towarów lub usług albo nie informuje o ryzyku, jakie wi±że się z korzystaniem z nich, i naraża w ten sposób klientów na szkodę
  • kto rozpowszechnia nieprawdziwe lub wprowadzaj±ce w bł±d wiadomo¶ci o przedsiębiorstwie, w szczególno¶ci o osobach kieruj±cych przedsiębiorstwem, wytwarzanych towarach, ¶wiadczonych usługach lub stosowanych cenach albo o sytuacji gospodarczej lub prawnej przedsiębiorstwa, w celu szkodzenia przedsiębiorcy.
  • (?)

 

RECEPTA DLA PRZEDSIĘBIORCÓW !

Zapobiegaj !

 

  • stwórz profesjonaln± politykę ochrony informacji
  • okre¶l co stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa i podaj do wiadomo¶ci odbiorcy informacji
  • zawieraj umowy o obowi±zku zachowania poufno¶ci (NDA) oraz umowy o zakazie konkurencji
  • pamiętaj, że umowa o zakazie konkurencji nie zast±pi umowy o zachowaniu poufno¶ci
  • rozważ zastrzeżenie nazwy / znaku
  • prewencyjnie zamieszczaj noty copyright
  • bacznie obserwuj konkurencje i informuj o zauważonych naruszeniach

 

 

Kolejna dawka paragrafów dla biznesu już w następnych wpisach.

Artykuł opublikowano w magazynie Coraz Lepszy Biznes.

 

 

 

{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }

Dodaj komentarz

Poprzedni wpis:

Następny wpis: